Robert Biegaj, współautor analizy z Shopfully Poland, oceniał, że była to zmiana o ponad 54 proc. w bardzo krótkim czasie. W przypadku produktu pierwszej potrzeby taki ruch cenowy wskazywał na silny szok kosztowo-podażowy. W praktyce konsumenci niemal z tygodnia na tydzień zobaczyli na półkach nowy poziom cen, który później przez długi czas utrzymywał się w sklepach.
Skąd wziął się szok cenowy na rynku masła
W 2023 roku ceny masła były jeszcze relatywnie stabilne. Przez większość roku kostka kosztowała średnio od 5 do 7 zł. Najniższy poziom odnotowano w sierpniu 2023 roku, gdy średnia cena wyniosła 5,13 zł. Był to okres wygaszania wcześniejszego szoku inflacyjnego, związanego z drogą energią, wysokimi kosztami produkcji żywności i cenami mleka surowego.
Duże znaczenie miała też polityka sieci handlowych. Dyskonty i supermarkety wykorzystywały masło jako produkt przyciągający klientów. Promocje często były bardzo agresywne, a marże ograniczane po to, by budować wizerunek najtańszego sklepu. Ten mechanizm działał szczególnie mocno w segmencie produktów codziennego użytku, gdzie konsumenci łatwo porównują ceny między sieciami.
Jesienią 2024 roku sytuacja zmieniła się radykalnie. W listopadzie średnia cena kostki masła wyniosła 8,56 zł, a w grudniu osiągnęła rekordowe 8,99 zł. Jak wskazują autorzy analizy, wpływ miały wyższe ceny tłuszczu mlecznego, ograniczona podaż mleka w Europie oraz nadal wysokie koszty energii, transportu i przetwórstwa. Po okresie silnej wojny cenowej sieci ograniczyły też skalę promocji.
Ceny masła w 2026 roku mocno spadły
Rok 2025 przyniósł stabilizację, ale na wysokim poziomie. Średnia cena kostki masła mieściła się zwykle w przedziale 7,3–8,1 zł. Rynek nie wrócił więc do poziomów z 2023 roku. Dopiero pierwsze miesiące 2026 roku przyniosły wyraźniejszą korektę. Średnia cena spadła z 6,89 zł w styczniu do 5,45 zł w kwietniu.
W maju spadek był jeszcze bardziej widoczny w ujęciu rocznym. Według UCE Research średnia cena sklepowa masła była niższa aż o 36,8 proc. rok do roku. Analitycy łączą to z poprawą sytuacji na europejskim rynku mleka surowego, stabilizacją kosztów energii i transportu oraz powrotem ostrzejszej konkurencji promocyjnej między największymi sieciami handlowymi.
Ten obraz wpisuje się w szersze dane o żywności. Główny Urząd Statystyczny podał, że w maju 2026 roku ceny żywności były tylko o 0,2 proc. wyższe niż rok wcześniej, a cała kategoria żywności i napojów bezalkoholowych wzrosła o 0,5 proc. rok do roku. Oznacza to wyraźne wyhamowanie presji cenowej w porównaniu z okresem wysokiej inflacji.
Promocje wracają, ale tanie masło może być tylko chwilowe
Według prognoz UCE Research pierwsza połowa 2026 roku powinna pozostać okresem korekty cen po wyjątkowo drogim przełomie lat 2024–2025. W czerwcu i lipcu średnie ceny masła mogą chwilowo spaść nawet w okolice 5 zł za kostkę, zwłaszcza jeśli dyskonty ponownie wykorzystają ten produkt jako element walki o klientów.
Nie oznacza to jednak trwałego powrotu do realiów sprzed kilku lat. Koszty działania producentów, przetwórców i handlu pozostają wyższe niż przed okresem wysokiej inflacji. Ta różnica ogranicza przestrzeń do głębokich i długotrwałych obniżek. W praktyce tanie masło może częściej pojawiać się w promocjach, ale ceny regularne mogą reagować wolniej.
Dodatkowym czynnikiem jest sezonowość. Najniższe ceny masła najczęściej pojawiają się latem i na początku jesieni, a najwyższe w czwartym kwartale, szczególnie przed świętami. To okres większego popytu w gospodarstwach domowych i w branży spożywczej, m.in. w piekarnictwie, cukiernictwie i produkcji świątecznej.
Jesienią ceny masła mogą znów wzrosnąć
Analitycy przewidują, że po wakacyjnym minimum ceny będą stopniowo rosły. Pod koniec 2026 roku kostka masła może wrócić w okolice 6–7 zł. Najbardziej odczuwalne podwyżki mogą pojawić się przed Bożym Narodzeniem, gdy popyt na tłuszcz mleczny tradycyjnie rośnie.
Eksperci nie zakładają jednak powtórki z jesieni 2024 roku. Sytuacja podażowa w Europie jest obecnie stabilniejsza, a sieci handlowe mocniej konkurują o klientów. Bardziej prawdopodobny jest więc scenariusz stopniowego wzrostu cen niż nagłego skoku porównywalnego z tym, który doprowadził do rekordowych poziomów pod koniec 2024 roku.
Na rynku mleka widać również sygnały stabilizacji. Komisja Europejska regularnie monitoruje ceny mleka surowego i produktów mleczarskich, w tym masła, a najnowsze dane pokazują, że europejski rynek nadal pozostaje podatny na zmiany podaży, kosztów produkcji i popytu. Z kolei informacje z rynku globalnego wskazują na wzrost produkcji mleka w 2026 roku, co może ograniczać ryzyko gwałtownych niedoborów, choć nie eliminuje sezonowych podwyżek.
<h2>Jak badano ceny masła w sklepach</h2>
Dane pochodzą z cyklicznego raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych”. Analiza obejmuje średnią wartość cenową masła przeliczoną do standardowej kostki 200 g, zarówno w cenach regularnych, jak i promocyjnych. Badanie objęło okres od stycznia 2023 roku do maja 2026 roku.
Łącznie zestawiono blisko 50 tys. cen detalicznych z ponad 48 tys. sklepów należących do 62 sieci handlowych. Uwzględniono dyskonty, hipermarkety, supermarkety, sieci convenience oraz cash&carry. Autorzy badania podkreślają, że analiza dotyczy konkretnego produktu i nie powinna być traktowana jako pomiar ogólnej inflacji w Polsce.
Komentarze (0)