Reklama

Reklama

Na ratunek cmentarzowi

Opublikowano: pt, 16 paź 2015 10:34
Autor:

UDOSTĘPNIJ NA: UDOSTĘPNIJ NA:

Przeczytaj również:

Wydarzenia Inicjatorem ratowania zabytków kutnowskiego cmentarza był Andrzej Urbaniak – Prezes TPZK. Członkowie Towarzystwa oraz młodzież szkolna z I Liceum Ogólnokształcącego im. J. H. Dąbrowskiego kwestowali na ten cel. Pierwszą kwestę publiczną, w celu zdobycia środków finansowych na konserwację starych grobów, Zarząd Towarzystwa Przyjaciół Ziemi Kutnowskiej zorganizował w dniu 1 listopada 1992 roku.Po jedenastu latach kwestę wznowiono i trwa ona nieprzerwanie od 2003 roku do dziś. Kwesta jest prowadzona każdego roku w dniu 1 listopada od godzin porannych aż do zmierzchu, a czasem przez 2 dni.

Reklama

Dzięki bezinteresownemu zaangażowaniu Społecznego Komitetu Opieki nad Starymi Grobami na Cmentarzu Parafialnym w Kutnie przy Towarzystwie Przyjaciół Ziemi Kutnowskiej, członków Towarzystwa, księdza Dziekana oraz wielu mieszkańców Ziemi Kutnowskiej, stare zabytkowe nagrobki na kutnowskim cmentarzu są otoczone opieką. Ogromne podziękowania kierujemy w tym miejscu do Pana Jerzego Łompiesia, który tak wiele serca i pracy włożył w dzieło ratowania zabytkowych nagrobków.

Członkowie TPZK czyszczą i konserwują stare nagrobki. Oprócz prac wymagających wiedzy o sztuce konserwacji, w ciągu całego roku kalendarzowego członkowie wykonują bardzo prozaiczne prace - porządkują teren wokół starych, zaniedbanych nagrobków i wyrywają chwasty. Za te prace szczególne podziękowania należą się: Stanisławowi Wojdeckiemu, Annie Milczewskiej, Halinie Reszke, Sławomirowi Małasowi, Barbarze Borcińskiej, Wiesławowi Kotlińskiemu, Elżbiecie Żółtowskiej i Hannie Drozdowskiej.

Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Grobami na Cmentarzu Parafialnym w Kutnie przy Towarzystwie Przyjaciół Ziemi Kutnowskiej w 2014 roku wybrał z wielu potrzebujących renowacji nagrobki, które należy wykonać w najbliższym czasie. Jeden z nich - nagrobek Józefy z Różyckich Rzuchowskiej jest poddawany renowacji w tym roku. Drugi – grób Marcelego Nowaka będzie poddany renowacji w roku 2016. Koszt jego renowacji jest wysoki i nasze stowarzyszenie musi uzbierać odpowiednią ilość środków finansowych, by rozpocząć prace przy nim.

Prace przy grobie Józefy Rzuchowskiej wykonuje Maria Próchniewska, która także wykonała dokumentację niezbędną do renowacji nagrobka. Wcześniej, kilka lat temu tematem tym zajmował się także Bogdan Krawczyk, który od lat pomaga nam przy pracach na cmentarzu. W tym miejscu dziękujemy Państwu Sętkowskim z ulicy M.Curie-Skłodowskiej za umożliwienie nam korzystania z wody, niezbędnej do prowadzenia prac podczas renowacji nagrobka.

Nagrobek Józefy Rzuchowskiej jest położony jest w trzecim sektorze Cmentarza Parafialnego w Kutnie. Licem zwrócony jest w kierunku zachodnim. Ma on formę strzelistego postumentu zwieńczonego wysokim krzyżem. Dekorowany sztukatorsko: w otoku ozdobnego kształtu tablicy, w gzymsie kordonowym, w gzymsie odsadzkowym oraz w obrębie półokrągłego naczółka. Tablica epitafijna o barokizującym kształcie z zakomponowanym w szczycie płaskorzeźbionym, muzykującym archaniołem ukazanym z boku. Napisy wypukłe, majuskułowe o następującej treści: TU SPOCZYWAJĄ ZWŁOKI/ Ś.P. JÓZEFY Z RÓŻECKICH RZUCHOWSKIEJ./ URODZONEJ DN. 18 MARCA 1791 R/ ZMARŁEJ DN. 16 MAJA 1874 R.

Nagrobek jest wzniesiony z cegły, spoinowany i tynkowany zaprawą na bazie cementu. Tablica inskrypcyjna i krzyż wieńczący odlane w stali. Sztukaterie ciągnięte na miejscu z szablonu sztukatorskiego.

Stan zachowania nagrobka jest bardzo zły. Bryła uległa wyraźnemu odchyleniu od pionu. Tynk oraz sztukaterie są silnie spękane bądź całkowicie odspojone. Zły jest także stan zachowania cegieł, które są warstwowo spękane, zdezintegrowane, zasolone i miejscami pokryte grubymi, czarnymi nawarstwieniami gipsowymi. Na stronach południowej i wschodniej powstały rozległe ubytki w tynku. Daszek wraz z naczółkiem i gzymsem uległy również głębokiej destrukcji, szczególnie w narożniku południowo- zachodnim. Gzyms kordonowy podobnie uległ silnemu zniszczeniu; jego wschodnia część uległa odspojeniu od bryły muru, a narożnik północno wschodni – odpadł. Na powierzchni obiektu występują skupiska porostów i glonów a na daszku wzrasta roślinność wyższa.

Główną przyczyną zniszczeń jest destrukcyjne działanie wody na materię budowlaną i brak systemu jej odprowadzania (oblachowania, kapniki itp.), co jak wiadomo wynika z koncepcji i funkcji obiektu. Efektem jest zaleganie wody wraz solami w materii budowlanej. Woda, cyklicznie zamarzając a sole cyklicznie krystalizując rozsadzały mikro a następnie makrostrukturę w efekcie wywołując powstanie spękań, rozwarstwień i dezintegrację bardziej porowatego, bardziej nasiąkliwego i słabszego mechanicznie materiału, jakim w tym układzie jest cegła. Obecność wody wywołała także korozję elementów stalowych, której produkty pokrywają ich powierzchnię. Istnienie różnic w rozszerzalności temperaturowej metalu i materiałów budowlanych także przyczyniło się do powstania naprężeń a w następstwie spękań w cegle i zaprawie. Odchylenie od pionu może wynikać z naporu korzeni rosnących w pobliżu krzewów jak również z niestabilności gruntu (w/w informacje o nagrobku pochodzą z dokumentacji konserwatora rzeźby kamiennej Marii Próchniewskiej).

W roku 2015 oprócz naszego założonego głównego celu – renowacji pomnika Józefy z Różeckich Rzuchowskiej ratowaliśmy dwa stare pomniki, które mocno się przechylały, co groziło przewróceniem i rozbiciem nagrobka z piaskowca. Nauczeni przykładem sprzed dwóch lat, gdy jeden z nagrobków przewrócił się i rozbił, zareagowaliśmy szybko i zostały ustawione w pionie. Jeden z nich to stary zabytkowy nagrobek rosyjski, usytuowany w sektorze nr 20. Drugi to piękny nagrobek Elżbiety z Kobylińskich Kowalewskiej zmarłej 5 lipca 1915r. i jej męża Stanisława Kowalewskiego – Rejenta (położony w 25 sektorze).

Jerzy Łompieś pracował nad nagrobkiem Wincentego Golędzinowskiego, poprawiając m.in. czytelność napisów (położony w sektorze 2).

UDOSTĘPNIJ NA: UDOSTĘPNIJ NA:
wróć na stronę główną

ZALOGUJ SIĘ - Twoje komentarze będą wyróżnione oraz uzyskasz dostęp do materiałów PREMIUM.

e-mail
hasło

Nie masz konta? ZAREJESTRUJ SIĘ Zapomniałeś hasła? ODZYSKAJ JE

Komentarze (0)